Khống chế chi phí lãi vay theo Nghị định 132 nhằm giới hạn mức chi phí lãi vay được trừ khi tính thuế thu nhập doanh nghiệp. Theo đó, tổng chi phí lãi vay sau khi trừ lãi tiền gửi và lãi cho vay chỉ được khấu trừ tối đa 30% EBITDA. Quy định này tác động trực tiếp đến nghĩa vụ thuế và chiến lược tài chính của doanh nghiệp, đặc biệt với những đơn vị có phát sinh giao dịch liên kết hoặc vay vốn lớn từ ngân hàng.
This mechanism aims to ensure that tax obligations accurately reflect the nature of business operations, while preventing transfer pricing risks. Understanding how to calculate and apply interest expense controls not only helps businesses comply with legal regulations, but also optimizes a transparent and sustainable tax management strategy.
Khống chế chi phí lãi vay theo Nghị định 132 là gì?
Khống chế chi phí lãi vay theo Nghị định 132 là quy định pháp luật giới hạn mức chi phí lãi vay được tính vào chi phí được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế thu nhập doanh nghiệp.
According to Decree 132/2020/ND-CP:
Tổng chi phí lãi vay thuần của doanh nghiệp chỉ được khấu trừ tối đa 30% của tổng lợi nhuận thuần từ hoạt động kinh doanh cộng chi phí lãi vay cộng chi phí khấu hao (EBITDA).
Quy định khống chế chi phí lãi vay theo Nghị định 132 nhằm ngăn chặn tình trạng doanh nghiệp tăng vay vốn nội bộ để chuyển giá, giảm lợi nhuận chịu thuế và đảm bảo nghĩa vụ thuế tương ứng với giá trị thực của hoạt động kinh doanh.
Quy định khống chế chi phí lãi vay theo Nghị định 132
Quy định khống chế chi phí lãi vay theo Nghị định 132 nêu rõ tổng chi phí lãi vay được tính vào chi phí được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN) đối với các doanh nghiệp có giao dịch liên kết được xác định như sau:
Tổng chi phí lãi vay sau khi trừ lãi tiền gửi và lãi cho vay phát sinh trong kỳ của người nộp thuế được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế thu nhập doanh nghiệp không vượt quá 30% của tổng lợi nhuận thuần từ hoạt động kinh doanh trong kỳ cộng chi phí lãi vay sau khi trừ lãi tiền gửi và lãi cho vay phát sinh trong kỳ cộng chi phí khấu hao phát sinh trong kỳ của người nộp thuế.
This means that the interest expense deductible when determining taxable income for corporate income tax does not exceed 30% of the total EBITDA (Earnings before interest, taxes, depreciation and amortization) of the enterprise.
Mức khống chế chi phí lãi vay theo Nghị định 132 tối đa được trừ khi tính thuế TNDN là bao nhiêu?
Khống chế chi phí lãi vay theo Nghị định 132 được áp dụng để giới hạn mức chi phí được trừ khi tính thuế TNDN. Cụ thể, doanh nghiệp chỉ được trừ tối đa chi phí lãi vay trong phạm vi 30% EBITDA. Phần chi phí vượt quá tỷ lệ này sẽ bị loại và không được tính vào chi phí hợp lệ khi xác định thu nhập chịu thuế TNDN trong kỳ.
Bất cập trong quy định khống chế chi phí lãi vay theo Nghị định 132
One of the issues causing many difficulties for businesses today is the regulation on determining the relationship through loan capital stated in Point d, Clause 2, Article 5 of Decree 132/2020/ND-CP:
Một doanh nghiệp bảo lãnh hoặc cho một doanh nghiệp khác vay vốn dưới bất kỳ hình thức nào (bao gồm cả các khoản vay từ bên thứ ba được đảm bảo từ nguồn tài chính của bên liên kết và các giao dịch tài chính có bản chất tương tự) với điều kiện khoản vốn vay ít nhất bằng 25% vốn góp của chủ sở hữu của doanh nghiệp đi vay và chiếm trên 50% tổng giá trị các khoản nợ trung và dài hạn của doanh nghiệp đi vay.
Theo quy định tại Nghị định, cơ chế khống chế chi phí lãi vay áp dụng đối với doanh nghiệp có giao dịch liên kết, trong đó tổng chi phí lãi vay được trừ không được vượt quá 30% EBITDA (lợi nhuận trước lãi vay, thuế và khấu hao). Phần chi phí lãi vay vượt quá ngưỡng này sẽ bị loại và không được tính vào chi phí được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế thu nhập doanh nghiệp.
The provisions of Point d, Clause 2, Article 5, Decree No. 132 may include entities that are essentially independent parties such as banks and independent credit institutions that have no capital ownership relationship.
This reality creates problems when many businesses only incur loans from independent organizations, but are still identified as having affiliated relationships. As a result, these transactions are considered affiliated transactions and are subject to regulations controlling interest expenses.
Liên quan đến quy định khống chế chi phí lãi vay, nhiều doanh nghiệp đã kiến nghị rằng việc vay vốn ngân hàng để phục vụ hoạt động sản xuất kinh doanh là nhu cầu phổ biến và hợp pháp.
Về bản chất, đây cũng là hoạt động cấp tín dụng thông thường của ngân hàng. Doanh nghiệp và ngân hàng là các bên hoàn toàn độc lập, không có quan hệ kiểm soát, điều hành hay góp vốn. Vì vậy, chi phí lãi vay phát sinh thực chất là khoản chi phí hợp lý, trực tiếp phục vụ cho hoạt động sản xuất kinh doanh.
Therefore, controlling interest expenses and types of interest expenses for businesses in this case is not appropriate.
Add exclusion clause
Vì vậy, Bộ Tài chính đã đề xuất sửa đổi, bổ sung Điểm d, Khoản 2, Điều 5 Nghị định 132/2020/NĐ-CP về quản lý thuế đối với doanh nghiệp có giao dịch liên kết, theo hướng loại trừ một số trường hợp khỏi phạm vi xác định quan hệ liên kết. Đây được xem là bước điều chỉnh cần thiết nhằm tháo gỡ bất cập trong việc áp dụng quy định khống chế chi phí lãi vay đối với các khoản vay thực chất phát sinh từ giao dịch độc lập.
An enterprise guarantees or lends capital to another enterprise in any form (including loans from third parties secured by the financial resources of the related party and financial transactions of a similar nature) on the condition that the loan amount is at least equal to 25% of the capital contribution of the owner of the borrowing enterprise and accounts for more than 50% of the total value of the medium- and long-term debts of the borrowing enterprise.”
The provisions in Point d of this Clause do not apply to the following cases:
Bên bảo lãnh hoặc cho vay là các tổ chức, doanh nghiệp hoạt động theo quy định của Luật các tổ chức tín dụng và không tham gia trực tiếp, gián tiếp điều hành, kiểm soát, góp vốn, đầu tư vào doanh nghiệp đi vay hoặc doanh nghiệp được bảo lãnh theo quy định tại các điểm a, c, đ, e, g, h, k, l và m khoản này.
The guarantor or lender is an organization or enterprise operating under the provisions of the Law on Credit Institutions and the borrowing or guaranteed enterprise, not directly or indirectly, under the management, control, capital contribution or investment of another party as prescribed in points b, e and i of this clause.”
Đề xuất này sẽ góp phần tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc trong việc áp dụng khống chế chi phí lãi vay cho doanh nghiệp. Đặc biệt, với các doanh nghiệp dự án đặc thù, dự án trọng điểm khi vay vốn ngân hàng và đáp ứng điều kiện quy định, thì doanh nghiệp và ngân hàng sẽ không còn bị coi là các bên có quan hệ liên kết.
Hướng dẫn xác định chi phí lãi vay được trừ và không được trừ theo cơ chế khống chế chi phí lãi vay theo Nghị định 132
Để hiểu rõ cách áp dụng khống chế chi phí lãi vay giao dịch liên kết, Nghị định 132/2020/NĐ-CP đã quy định chi tiết về mức chi phí lãi vay được trừ. Theo khoản 3 Điều 16 về tổng chi phí lãi vay được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế TNDN đối với doanh nghiệp có giao dịch liên kết. Cụ thể, các quy định này được trình bày như sau:
Interest expenses are deductible when calculating corporate income tax for enterprises that have related-party transactions.
According to Clause 3, Article 16 on total interest expenses deductible when determining taxable income for enterprises with related-party transactions. Specifically, these regulations are presented as follows:
Tổng chi phí lãi vay sau khi trừ lãi tiền gửi và lãi cho vay phát sinh trong kỳ của người nộp thuế được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế thu nhập doanh nghiệp không vượt quá 30% của tổng lợi nhuận thuần từ hoạt động kinh doanh trong kỳ cộng chi phí lãi vay sau khi trừ lãi tiền gửi và lãi cho vay phát sinh trong kỳ cộng chi phí khấu hao phát sinh trong kỳ của người nộp thuế;
The portion of non-deductible interest expenses as prescribed in Point a of this Clause shall be transferred to the next tax period when determining the total deductible interest expenses in case the total deductible interest expenses arising in the next tax period are lower than the level prescribed in Point a of this Clause. The period for transferring continuously calculated interest expenses shall not exceed 05 years from the year following the year in which non-deductible interest expenses arise;c) Quy định tại điểm a khoản này không áp dụng với các khoản vay của người nộp thuế là tổ chức tín dụng theo Law on Credit Institutions; insurance business organization according to Law on Insurance Business; các khoản vay vốn hỗ trợ phát triển chính thức (ODA), vay ưu đãi của Chính phủ thực hiện theo phương thức Chính phủ đi vay nước ngoài cho các doanh nghiệp vay lại; các khoản vay thực hiện chương trình mục tiêu quốc gia (chương trình nông thôn mới và giảm nghèo bền vững); các khoản vay đầu tư chương trình, dự án thực hiện chính sách phúc lợi xã hội của Nhà nước (nhà ở tái định cư, nhà ở công nhân, sinh viên, nhà ở xã hội và dự án phúc lợi công cộng khác)
Người nộp thuế kê khai tỷ lệ chi phí lãi vay trong kỳ tính thuế theo Phụ lục I ban hành kèm theo Nghị định này.
Interest expenses are not deductible when determining taxable income.
Expenses that are not deductible when determining taxable income include:
- The portion of interest payment expenses for loans for production and business activities of entities that are not credit institutions or economic organizations exceeding 150% of the basic interest rate announced by the State Bank of Vietnam at the time of borrowing.
- Chi trả lãi tiền vay tương ứng với phần vốn điều lệ (đối với doanh nghiệp tư nhân là vốn đầu tư) đã đăng ký còn thiếu theo tiến độ góp vốn ghi trong điều lệ của doanh nghiệp kể cả trường hợp doanh nghiệp đã đi vào sản xuất kinh doanh. Chi trả lãi tiền vay trong quá trình đầu tư đã được ghi nhận vào giá trị của tài sản, giá trị công trình đầu tư.
In case an enterprise has contributed enough charter capital, during the business process there is an expense to pay interest on loans to invest in other enterprises, this expense is included in deductible expenses when determining taxable income.
Interest payments on loans corresponding to the remaining charter capital according to the capital contribution schedule stated in the enterprise's charter are not deductible when determining taxable income, which is determined as follows:
- In case the loan amount is less than or equal to the remaining charter capital, the entire loan interest is a non-deductible expense.
- In case the loan amount is larger than the remaining charter capital according to the capital contribution schedule.”
Understanding how to determine deductible and non-deductible interest expenses helps businesses comply with regulations and optimize tax obligations. However, in reality, the process of applying regulations on controlling interest expenses is not always favorable. If businesses do not control records and data well or do not fully understand the exceptions, the risk of tax risks arising, cost exclusions and affecting profits is inevitable.
Tax audit risk
Controlling interest expenses is associated with related-party transactions and is a factor that businesses must pay special attention to. If the legality of the loan cannot be proven or the expenses exceed the interest expense control ratio, the business risks having its expenses excluded when the tax authority inspects. This not only increases tax obligations but also poses the risk of being penalized for declaring and proving expenses.
In addition, controlling interest expenses also directly affects taxable profits, capital structure, financial planning and tax risks of the enterprise. Therefore, understanding the regulations in Decree 132/2020/ND-CP and building a reasonable borrowing strategy is the key to helping enterprises optimize financial costs while ensuring compliance with the law.
Giải đáp thắc mắc về khống chế chi phí lãi vay theo Nghị định 132
Doanh nghiệp nào phải áp dụng quy định khống chế chi phí lãi vay?
Quy định này áp dụng đối với doanh nghiệp có phát sinh giao dịch liên kết theo Nghị định 132/2020/NĐ-CP. Đặc biệt là các doanh nghiệp có vay vốn lớn từ công ty liên kết hoặc thuộc trường hợp xác định quan hệ liên kết thông qua bảo lãnh, cho vay vốn.
EBITDA được hiểu như thế nào trong quy định khống chế chi phí lãi vay?
EBITDA là lợi nhuận trước lãi vay, thuế và khấu hao. Đây là cơ sở để xác định mức trần chi phí lãi vay được khấu trừ khi tính thuế TNDN theo quy định tại Nghị định 132.
Chi phí lãi vay vượt mức 30% EBITDA có bị mất hoàn toàn không?
Không. Phần chi phí lãi vay vượt mức khống chế được phép chuyển sang các kỳ tính thuế tiếp theo để tiếp tục xem xét khấu trừ. Tuy nhiên, thời gian chuyển liên tục tối đa không quá 05 năm kể từ năm tiếp sau năm phát sinh chi phí không được trừ.
Khoản vay ngân hàng có bị xem là giao dịch liên kết không?
Trong một số trường hợp, khoản vay ngân hàng có thể bị xác định là giao dịch liên kết nếu đáp ứng điều kiện về tỷ lệ vay vốn theo quy định tại Điều 5 Nghị định 132. Tuy nhiên, Bộ Tài chính đã đề xuất bổ sung quy định loại trừ đối với các tổ chức tín dụng độc lập nhằm tháo gỡ bất cập cho doanh nghiệp.
Doanh nghiệp vay vốn ngân hàng có bị khống chế chi phí lãi vay không?
Nếu khoản vay thuộc trường hợp bị xác định là giao dịch liên kết thì vẫn có thể áp dụng cơ chế khống chế chi phí lãi vay. Tuy nhiên, theo dự thảo sửa đổi mới, nhiều trường hợp vay vốn từ ngân hàng độc lập sẽ được loại trừ khỏi phạm vi xác định quan hệ liên kết.
Conclude
Compliance with interest expense control not only helps tax authorities control related-party transactions but also forces businesses to be transparent in their borrowing activities. However, if they are not prepared, businesses are at risk of having their expenses excluded, tax arrears collected and administrative fines imposed. To minimize this risk, businesses need to build a complete profile and have a reasonable borrowing plan.
Để đảm bảo an toàn và hiệu quả, doanh nghiệp nên tham vấn dịch vụ tư vấn giao dịch liên kết từ các đơn vị có chuyên môn và kinh nghiệm trong lĩnh vực để được đồng hành hỗ trợ chi tiết.
Contact MAN – Master Accountant Network để được hỗ trợ và tư vấn miễn phí!
Contact information MAN – Master Accountant Network
- Address: No. 19A, Street 43, Tan Thuan Ward, Ho Chi Minh City
- Mobile/Zalo: 0903 963 163 – 0903 428 622
- E-mail: man@man.net.vn
Content production by: Mr. Lê Hoàng Tuyên – Sáng lập viên (Founder) & CEO MAN – Master Accountant Network, Kiểm toán viên CPA Việt Nam với hơn 30 năm kinh nghiệm trong ngành Kế toán, Kiểm toán và Tư vấn Tài chính.